De uitslag van de verkiezingen voor het Europees Parlement zijn door verschillende linkse weblogs besproken. Peter Storm gaat hier en hier in op de nederlaag van links en winst van rechts bij deze verkiezingen. De Internationale Socialisten bekritiseren links in Nederland voor het gebrek aan strijd tegen Wilders die oorzaak was van de nederlaag. Offensief legt de nadruk op de falende ‘minder brussel’ campagne van de SP, net als Leo de Kleijn.
De SP heeft bij de afgelopen verkiezingen een stevige dreun gekregen. Zeker, ten opzichte van 2004 werd een minieme winst geboekt, maar de populariteit van 2006 en begin 2007 is voor meer dan de helft verdampt. Daar heeft natuurlijk de niet aflatende stroom incidenten, beginnend met de kwestie-Yildirim, aan bijgedragen. Een wethouder in Schiedam ging met het grootste deel van zijn fractie op eigen titel verder, een Statenlid werd geroyeerd vanwege zijn weigering om de afdrachtregeling te respecteren, in Utrecht, Heerlen, Enkhuizen, Velsen, Dronten, Deventer, Zandvoort, Nieuwegein en elders stapten raadsleden op, hun zetel meenemend. Dat draagt niet bij aan het beeld van een sterke, eensgezinde partij. Natuurlijk heeft Agnes Kant (nog) niet het charisma en de uitstraling van Jan Marijnissen.
Al deze facetten dragen bij. Maar de belangrijkste reden van het verlies ligt aan de partij zelf: de eeuwige twijfel tussen enerzijds fundamentele kritiek willen leveren en anderzijds binnen de marges van het kapitalisme willen blijven. De angst om potentiële Wilders-aanhangers voor het hoofd te stoten – voor een belangrijk deel geen racisten, maar proteststemmers – versus de angst dat Halsema en Pechtold alleen de credits krijgen voor hun harde aanpak. De wens om enerzijds over te willen komen als een betrouwbare coalitiepartner, anderzijds zich af te willen zetten tegen PvdA en CDA. De mislukte ‘Minder Brussel’-campagne is een goed voorbeeld van de spagaat waarin de SP zit. Enerzijds zich wel af willen zetten tegen Brussel (terecht natuurlijk!) maar toch de nuance willen zoeken en geen ‘onmogelijke’ eisen stellen. Het resultaat voor de SP was nog slechter dan de slechtste peiling in de afgelopen drie jaar.
De partij had er beter aan gedaan om de kansen die er lagen en nog steeds liggen te benutten. De kredietcrisis zal ook in 2009 en 2010 nog doordenderen. Veel mensen verliezen hun baan, zien hun pensioen in gevaar komen, hun beleggingshypotheek of appeltje voor de dorst verdampen, moeten doorwerken tot hun 67 en zien tegelijkertijd bezuingingen op zich afkomen. De partij moet een duidelijke keuze maken en het socialisme als alternatief vooropstellen. Zich niet beperken tot lapmaatregelen op korte termijn, maar vooral duidelijk maken dat het kapitalisme failliet is en vervangen moet worden door het socialisme. Dus een ‘Meer Socialisme’ campagne starten in plaats van een ‘Minder Brussel’. Als de tijd er nu niet rijp voor is, dan is ze dat nooit! Juist nu zijn mensen op zoek naar een alternatief, maar als de SP niet komt met de uitleg ‘het kapitalisme is de oorzaak en het socialisme de oplossing’ dan heeft Wilders’ uitleg ‘de islam is het probleem en het in de knieën schieten van querulanten de oplossing’ kans van slagen.
De SP moet ophouden met halfslachtige internetpetities zoals ‘65 blijft 65′ die geen zoden aan de dijk zetten en slechts een waterig aftreksel zijn van een echte actie. Waar is de tijd gebleven dat de SP de partij kon mobiliseren, gedurende bijna een jaar lang, om een multinational als Ikea op de knieën te dwingen?
Samengevat: om de neergang van de SP te stoppen, moet de koers gewijzigd worden. De SP moet zich weer opwerpen als fundamenteel alternatief voor het kapitalisme. Daar hoort bij dat de SP nadrukkelijk keuzes maakt en de hele partij mobiliseert voor dit doel. Niet de kritiek focussen op een deelterrein, zoals de verhoging van de pensioenleeftijd, maar uitzoomen en de partij in stelling brengen voor een alternatief: het socialisme. Dat is de enige uitweg uit de crisis waar de partij zich in bevindt.